Nijerya’da adam kaçırma olayları, münferit suçlar olmaktan çıkarak silahlı çeteler için finansman sağlayan bir “rehine ekonomisine” dönüştü.
Nijeryalı güvenlik araştırma şirketi SBM Intelligence tarafından hazırlanan rapora göre Temmuz 2025 ile Haziran 2026 arasında 7 bin 825 kişi kaçırıldı. Bu sayı, bir önceki yıla göre yüzde 66 artışa işaret ediyor. Kaçırılma olayları sırasında veya rehin tutuldukları dönemde en az 1.142 kişi öldürüldü.
Doğrulanabilen fidye ödemelerinin toplamı 7,78 milyar nairaya, yani yaklaşık 5,8 milyon dolara ulaştı. Önceki dönemde bu tutar 2,57 milyar naira seviyesindeydi.
Ancak raporda, belgelenen rakamların krizin gerçek boyutunun altında kaldığı uyarısı yapıldı. Veriler görüşmeler, açık kaynaklar ve medya haberlerine dayanırken çok sayıda aile, rehinelerin hayatını tehlikeye atmaktan korktuğu için ödediği parayı açıklamıyor.
Raporda, Boko Haram’ın bir kolunun yaklaşık 7 milyar naira elde ettiği tahmin edildi. Bu tutar, belgelenen fidye ödemelerinin yüzde 90’ına karşılık geliyor. Paranın büyük bölümü, her birinde 300’den fazla kişinin rehin alındığı iki toplu kaçırma olayından elde edildi.
Kuzeydoğudaki gruplar fidye gelirlerinin en büyük bölümünü elde etmesine rağmen en fazla kaçırma olayı ve mağdur Nijerya’nın kuzeybatısında kaydedildi.
Temmuz 2024 ile Haziran 2025 arasındaki dönemde kuzeybatı eyaletlerinde 2 bin 938 kişinin hedef alındığı 425 kaçırma olayı yaşandı.
SBM Intelligence raporuna göre Zamfara, 1.203 kişiyle en fazla insanın kaçırıldığı eyalet olurken Katsina, 131 vakayla en fazla kaçırma olayının kaydedildiği bölge oldu.
Zamfara, Katsina, Kaduna ve Kebbi boyunca uzanan geniş orman kuşağı, silahlı çeteler tarafından toplanmak, rehineleri tutmak ve askerİ operasyonlardan kaçmak amacıyla kullanılıyor.
Kuzeydoğuda ise Boko Haram ile Batı Afrika’daki DEAŞ yapılanmasının faaliyetleri Borno, Sambisa Ormanı ve Çad Gölü Havzası çevresinde yoğunlaşıyor.
Kainji ormanları, geçen yıl içerisinde yeni ve en tehlikeli adam kaçırma bölgelerinden biri olarak öne çıktı. Nijer ve Kwara eyaletleri arasında, Benin sınırına yakın bir noktada bulunan Kainji Gölü Millî Parkı; çalılıklar, vadiler ve askerİ araçların ulaşmakta zorlandığı engebeli yollardan oluşuyor.
Bölge, silahlı grupların Nijer, Kwara ve Kebbi eyaletleri arasında hareket etmesine ve güvenlik baskısıyla karşılaştıklarında Benin sınırına yaklaşmasına imkan sağlıyor. Aynı zamanda kamplar kurulması ve çok sayıda rehinenin tutulması için izole alanlar sunuyor.
Yalnızca 15 gün sonra silahlı kişiler, Nijer eyaletindeki Borgu bölgesinde bulunan köylere saldırdı. Cuma namazı sırasında bir caminin çevresini kuşatan saldırganlar, ibadet edenleri ve çevredeki yerleşimlerden bazı aileleri ormana götürdü.
kaynaklar, ilk aşamada kaçırılanların sayısının 60 ile 80 arasında olduğunu tahmin etti. Ancak daha sonra ortaya çıkan bir görüntüde kadınlar, çocuklar ve yaşlılardan oluşan kalabalık gruplar görüldü.
Bölge sakinleri kaçırılanların sayısının 600’e yaklaşabileceğini söyledi.
Daha sonraki bir açıklamada Borgu Yerel Yönetim Başkanı, yerel olarak isimleri belirlenen 60’tan biraz fazla rehineden yaklaşık 30’unun silahlı kişilerce öldürüldüğünü söyledi. Bölge halkının cenazeleri alarak toprağa verdiğini belirtti.