Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılı Hanehalkı Bütçe Araştırması sonuçlarını yayımladı. Araştırmaya göre, vatandaşların tüketim harcamalarında en büyük payı konut ve kira giderleri oluştururken, gelir gruplarına göre harcama alışkanlıklarında önemli farklılıklar ortaya çıktı.
TÜİK verilerine göre hanehalklarının toplam tüketim harcamaları içerisinde konut ve kira harcamalarının payı yüzde 29,3 ile ilk sırada yer aldı. Bu kalemi yüzde 20,5 ile ulaştırma harcamaları, yüzde 17,3 ile gıda ve alkolsüz içecek harcamaları takip etti.
Toplam harcamalarda en düşük pay ise yüzde 0,8 ile sigorta ve finansal hizmetlere ayrılırken, eğitim harcamaları yüzde 1,8, sağlık harcamaları ise yüzde 2,2 seviyesinde gerçekleşti.
Araştırma, gelir düzeyi yükseldikçe ulaştırma harcamalarının bütçedeki payının arttığını gösterdi. En yüksek gelir grubundaki haneler bütçelerinin yüzde 25,7'sini konut ve kiraya, yüzde 25'ini ulaştırmaya ve yüzde 12,4'ünü gıda harcamalarına ayırdı.
En düşük gelir grubunda ise konut ve kira giderlerinin payı yüzde 38,7'ye yükselirken, gıda ve alkolsüz içecek harcamalarının oranı yüzde 29,2 oldu. Aynı grupta ulaştırma harcamalarının payı yalnızca yüzde 8,6 olarak kaydedildi.
Gelirini maaş, ücret veya yevmiyeden sağlayan hanelerde konut ve kira harcamalarının payı yüzde 26,4 olurken, ulaştırma harcamaları yüzde 21,9, gıda harcamaları ise yüzde 16 seviyesinde gerçekleşti.
Müteşebbis geliri elde eden hanelerde ise ulaştırma harcamaları yüzde 25,9 ile ilk sırada yer aldı. Bu grupta konut ve kira harcamalarının payı yüzde 25,5, gıda harcamalarının payı ise yüzde 17 olarak belirlendi.
Tek kişilik hanelerde kira yükü daha ağır
Araştırmaya göre tek kişilik haneler bütçelerinin yüzde 41'ini konut ve kira giderlerine ayırıyor. Aynı grupta gıda harcamalarının payı yüzde 14,3, ulaştırma harcamalarının payı ise yüzde 14,4 olarak hesaplandı.
Altı ve daha fazla kişinin yaşadığı hanelerde ise gıda harcamalarının payı yüzde 23,7'ye yükselirken, konut ve kira harcamalarının payı yüzde 24,4, ulaştırma harcamalarının payı yüzde 18,1 oldu.
En fazla meyve ve sebze israf ediliyor
Araştırma sonuçları, hanelerde en fazla israf edilen gıda ürünlerini de ortaya koydu. Buna göre en çok israf edilen ürün grubu yüzde 39,7 ile taze meyve ve sebzeler oldu.
Meyve ve sebzeleri yüzde 32,5 ile ekmek, yüzde 15,1 ile süt ve süt ürünleri izledi.