Yapay zekanın iş gücü piyasası üzerindeki etkisi artık yalnızca geleceğe ilişkin öngörülerden ibaret değil. Gerçek kullanım verileri, bu teknolojilerin farklı mesleklerde çalışanların yerine getirdiği görevlere ne ölçüde ulaştığının ölçülmesini mümkün hâle getiriyor.
Bu kapsamda Kickresume platformu, muhasebecilerden yazılımcılara, gazetecilerden sağlık çalışanlarına kadar 756 mesleği kapsayan bir liste üzerinden kullanıcıların mesleklerinin yapay zekaya ne ölçüde maruz kaldığını öğrenmelerine imkan tanıyan interaktif bir araç kullanıma sundu.
Araç nasıl çalışıyor?
Kickresume, puan hesaplamasının yapay zekanın işle bağlantılı görevlerde nasıl kullanıldığını izleyen “Anthropic Ekonomik Endeksi” verileriyle başladığını belirtiyor. Bu veriler daha sonra ABD Çalışma Bakanlığına bağlı Mesleki Bilgi Ağı O*NET sistemindeki meslek ve görev verileriyle eşleştiriliyor.
Sonuç, mesleğin yapay zekanın taklit etmekte zorlandığı sosyal etkileşim, yaratıcılık ve el becerisi gibi yeteneklere ne ölçüde bağlı olduğuna göre yüzde 25’e varan oranda yeniden düzenleniyor.
Gerçek kullanım hakkında yeterli veri bulunmayan mesleklerin yaklaşık yüzde 30’unda ise araç, işin yapay zekaya ne ölçüde maruz kaldığını araştırmalara dayalı olarak tahmin ediyor. Bu nedenle bütün sonuçlar, gerçek kullanımı aynı ölçüde doğrudan yansıtmıyor.
Görev kapsamının zirvesinde programlama yer alıyor
Anthropic verilerine göre bilgisayar programcıları, yapay zekanın en fazla ulaştığı mesleklerin başında geliyor. Bu teknolojilerin, söz konusu meslekte gözlemlenen işlerin yaklaşık yüzde 75’ini oluşturan görevlerde kullanıldığı tespit edildi.
Müşteri hizmetleri çalışanları da yapay zekaya en fazla maruz kalan meslekler arasında yer alırken veri giriş personelinin görevlerindeki yapay zeka kapsamı yaklaşık yüzde 67’ye ulaştı.
Ancak bu oranlar, programcıların yüzde 75’inin veya veri giriş çalışanlarının yüzde 67’sinin işini kaybedeceği anlamına gelmiyor. Bu rakamlar, Kickresume aracının gerekli düzenlemeleri yaptıktan sonra gösterdiği nihai puanları da ifade etmiyor.
Örneğin araç, veri giriş personeli ve müşteri hizmetleri temsilcileri için yüzde 63’lük bir oran gösteriyor. Diğer mesleklerde ise insani becerilere, iletişime ve fiziksel çalışmaya duyulan ihtiyacın düzeyine göre sonuçlar farklılık gösteriyor.
Bu verilerin önemi, yapay zekanın bir mesleğin içerisindeki belirli görevlere ulaşması ile mesleğin tamamen ortadan kalkması arasındaki farkı ortaya koymasından kaynaklanıyor.
Tek bir iş, farklı sorumluluklardan oluşuyor. Yapay zeka bu sorumlulukların bazılarını yerine getirebilirken diğer görevlerde insan deneyimine, denetime, iletişime, sorumluluk üstlenmeye ve karar vermeye ihtiyaç duyulmaya devam ediyor.
Anthropic, verilerinin yalnızca Claude modelinin gözlemlenen kullanımını ölçtüğünü, tüm yapay zeka sistemlerini veya bütün iş yerlerini kapsamadığını vurguluyor. Ayrıca bir görevin teknik açıdan yapay zeka tarafından yapılabilmesi, şirketlerin çalışanların yerine hemen bu teknolojiyi kullanacağı anlamına gelmiyor.
İşe alım kararlarında maliyet, doğruluk, yasal gereklilikler, insan denetimine duyulan ihtiyaç ve müşterilerle kurulan ilişkinin niteliği gibi başka unsurlar da rol oynuyor.